Naar Pas-de-Calais: installatie van Anthony Caro en nieuw kantmuseum in Calais

Naar Pas-de-Calais: installatie van Anthony Caro en nieuw kantmuseum in Calaisterug 

- Zaterdag 17 april 2010


Wie Calais zegt, denkt meteen aan het Kanaal, de vlucht van Blériot, het Nauw van Calais en overtochten naar Engeland, met de boot of de shuttle.
Maar voor anderen staat Calais ook voor kant en de ‘Burgers van Calais’ van de beeldhouwer Rodin. De Engelse beeldhouwer Caro richtte voor enkele jaren het kerkkoor van het nabijgelegen stadje Bourbourg in.
Uiterst verrassend. Zeker krachtig.

Als Vlaming kennen we natuurlijk de Brugse kant. Maar wie thuis is in de wereld van kant, zal zeker de kant van Calais hoog inschatten. Ook de modecreateurs van vandaag weten deze kant bijzonder te waarderen.
Medio vorig jaar opende men dan ook een gloednieuw museum in Calais.

Cité internationale de la Dentelle et de la Mode
De Cité internationale de la Dentelle et de la Mode (Internationaal Kant- en Modecentrum), gelegen in de wijk Saint-Pierre, werd ondergebracht in een authentieke collectieve fabriek uit de jaren 1870. Op het hoogtepunt van haar activiteit, aan het begin van de 20ste eeuw, leefde de fabriek Boulart – naar de naam van de oprichters – op het tempo van de 80 weefgetouwen voor tule en kant.
Deze patrimoniale site werd in 1987 door de gemeente gekocht en is nu volledig gerenoveerd. Het gebouw werd uitgebreid met een moderne, golvende constructie door architecten Moatti en Rivière. De glazen voorgevel in zeefdruk met motieven van het jacquardkarton geeft de plek een nieuwe identiteit, die resoluut gericht is naar de toekomst.
De collecties worden tentoongesteld op een oppervlakte van 2.500 m², verdeeld over vijf galerijen waarin de knowhow en technieken, de gebruiken maar ook de meest hedendaagse aspecten van kant (mode, design, vormgeving,…) aan bod komen.
Het documentatiecentrum biedt vaklui en wetenschappelijke onderzoekers een gespecialiseerde bibliotheek en “stof-o-theek”.

Stadsrondrit

Tijdens deze stadsrondrit welke start aan het Stadhuis, bekijken we vooreerst het kunstwerk van ‘De Burgers van Calais’ van Rodin.
Daarna rijden we naar Calais-Nord, waar zich de Vauban-vesting, de Tour de Guet en de Notre-Dame kerk zich bevinden. We bekijken kort de haven van Calais, welke velen onder ons kennen als vertrekpunt naar Engeland.
Maar vlakbij is tevens de Shuttle-terminal gelegen. Deze werd ondermeer door de tuinarchitect Allain Provost ontworpen. Hij is bekend van het Parc Citroën en Parc Diderot in Parijs, de Thames Barrier Garden in Londen, Het Parc Courneuve nabij Saint-Denis, alsook ontelbare andere realisaties.
Tevens bezoeken we het Fort-Nieulay, waar we een stuk Europese geschiedenis voorgeschoteld krijgen.  Tot slot bezoeken we het Quartier Saint-Pierre, bakermat van de kantproductie en waar momenteel ‘Le Théatre’ de attractiepool is.

Fort Nieulay

De stad Calais kreeg een eerste omwalling onder het bestuur van de graaf van Boulogne in de 12de eeuw. In 1346 weerstond het 11 maanden aan de Britse belegering. Van 1347 tot 1558 verstevigden de Britten de stadsomwallingen. Voor het ganse gebied kon men het waterpeilniveau regelen door een sas ter hoogte van Calais. Britse en Vlaamse arbeiders bouwden daar het versterkte sas. Toen de Fransen de stad innamen in 1558, bouwde Jean Errard, de vader van de Franse versterkingen, de structuren verder uit. Het was Vauban op het einde van de 17de eeuw die het orgelpunt voor deze bouwwerken plaatste. Ze waren functioneel tot de Tweede Wereldoorlog. Na de oorlog kreeg de omgeving een recreatief doel.

Anthony Caro

De Engelse beeldhouwer Anthony Caro wordt in 1924 geboren in Argentinië, maar leeft en werkt in Engeland. Hij is een van de sleutelfiguren van de moderne beeldhouwkunst en mede grondlegger van de Minimal Art. Caro's kunstwerken zijn meestal grote constructies van stalen balken en plaatstaal. De elementen waaruit zijn beelden bestaan lijken vaak toevallig en willekeurig bijeen gezet.

Studeert werktuigbouwkunde in Cambridge tijdens de oorlog en van 1946-1952 kunst aan de Royal Academy Schools. Is van 1951 tot 1953 assistent van Henry Moore, die naast Picasso, Bacon en De Kooning een grote invloed op zijn vroege bronzen uitoefent. Geeft vanaf 1953 les aan de St Martins School of Arts.

Caro geeft de figuratieve beeldhouwkunst op en begint zwaar beschilderde abstracte staalconstructies te vervaardigen. De assemblage-werken, aan elkaar gelaste stukken ijzer, meestal in één kleur beschilderd brachten een schok teweeg toen hij ze in 1963 in Whitechapel London Gallery tentoonstelde. Maar geleidelijk kreeg het publiek oog voor de openheid en vitaliteit van de constructies en voor het toen nogal revolutionaire materiaalgebruik.

Anthony Caro presenteerde een alternatief voor de Minimal Art, hij vermeed de Amerikaanse stap naar serieel werk, progressie en modulaire ordening, benadrukte de individualiteit, samenhang en compositie en werd de eerste Engelse en wellicht Europese beeldhouwer die zijn werk op de Amerikaanse kunst baseerde, zonder zijn Europese identiteit te verliezen. Hij nam Smiths strategie van discontinuiteit over, een veelzijdige benadering waarin talloze gezichtspunten samenvallen. Door zijn contact met de aarde, zijn opname van de omringende ruimte en zijn nadruk op het horizontale in plaats van het verticale, was hij verwant aan de Minimal Art maar onderscheidde hij zich van het werk van David Smith.

De aantrekkingskracht van het werk dat Caro in de jaren '60 creeerde is voornamelijk gelegen in zijn afwisseling van open en gesloten, lineaire en vlakke vormen. Later werd dit schilderkunstige, compositorische aspect sterker. Zijn Tafelsculpturen boden de beschouwer van 1967 opnieuw 1 enkele invalshoek: abstracte, decoratieve stillevens die elkaar overlapten en zo de horizontaliteit van de tafel doorbraken.

New British Sculpture
Als hervormer van zijn eigen onderwijsmethoden aan de St. Martin's School of Art had Anthony Caro grote invloed op de Britse beeldhouwkunst na Moore en daarop volgende generaties kunstenaars in Engeland.

De kunsthistorische positie die Anthony Caro inneemt, berust op een principe. De kunstcriticus Clement Greenberg en zijn navolgers vierden Caro als grondlegger van een beeldhouwkunst die louter op relaties, vlakken, lijnen, intervallen en overeenkomsten berustte. Andere critici benadrukten zijn afwijzing van de basis, de verticaliteit en de solide kern. Zij wezen op zijn vroege overgang naar horizontale beeldhouwkunst en wezen op zijn werken uit de jaren '60, in plaats van het decoratieve werk dat erop volgde.

Toen men in Bourbourg enkele jaren geleden, het tijdens de oorlog zwaarbeschadigde koor wenste te herstellen, dacht men eraan er een kunstwerk te laten creëren. Men koos voor Anthony Caro.

Het nu deels van de rest van de kerk afgesloten koor, werd een intimistische ruimte aan de hand van stalen structuren, houten constructies en betonnen elementen. We brengen een geleid bezoek aan deze ruimte als slotstuk van deze dag.

Practische info
Vertrek aan de Ster te Gent om 8.30 uur. We rijden naar Calais waar we starten met een geleid bezoek aan het Kant-museum. Nadien een –facultatief – middagmaal. Daarna maken we een geleide busrondrit door de stad. Tot slot bezoeken we – eveneens geleid - de kerk in Bourbourg met de kunstwerken van Anthony Caro.


Nromschrijvingprijs
171/1Kostprijs per persoon (bus, inkomgelden en lokale gidsen) BVC-lid€36.50
171/2Kostprijs per persoon (bus, inkomgelden en lokale gidsen) niet BVC-lid €39.50
171/3Kostprijs voor facultatief middagmaal€20.00

bestel




telefoon:
09/2829565

rekeningnummer:
671/8166669/19